Colmcille Logo White
Oileán Í
Oileán Í

Oileán Í

Tá Oileán Í ina luí amach ó iardheisceart Mhuile. Ba ar an oileán álainn seo a bhunaigh Colmcille a mhainistir in 563.

Bhí Oileán Í ag croí an familia de mhainisteacha agus de lonnaíochtaí reiligiúnda a bhí scaipthe fud fad iarthar na hAlban, a bunaigh Colmcille agus a chomharbaí.

Le dul isteach chun an oileáin inniu ní mór turas fartha a dhéanamh as an Òban, tiomáint trasna ar dheisceart Mhuile agus turas báid gairid a dhéanamh anonn go hOileán Í – ach in aimsir Cholmcille, ba de mhuir ar rinne na daoine an turas.

Agus tú ag amharc ar an oileán ón fharraige, tuigfidh tú in aicearracht a chóngaraí agus atá sé d’Inse Ghall Istigh, cósta thiar na hAlban agus cósta thuaidh na hÉireann.

Ba é Adhamhnán, comharba Cholmcille mar Ab ar Oileán Í agus i Beatha Cholm Cille sa 7ú haois, cuireann sé síos ar na manaigh ag taisteal idir na hoileáin agus níos faide i gcéin, agus ag fáiltiú roimh chuairteoirí chuig an mhainistir.

Tabhair cuairt ar an oileán suaimhneach seo agus blais den oidhreacht is fearr dá bhfuil againn de bheatha agus shaothar Cholmcille, agus mar a bhfuil a ídéil Chríostaí fós á gcur chun cinn trí shaothar Phobal Oileán Í.

Bhí cónaí ar Oileán Í i bhfad sular tháinig Colmcille i dtír ann. Tá daonra buan ann ag baint a mbeatha as an talamh agus as an fharraige ón mheánaois aniar, ar a laghad. Inniu tá tuairim ar 125 duine ina gcónaí ar an oileán, agus tá a n-eaglais pharóiste féin acu, halla pobail, agus seirbhísí áitiúla eile.

Tá an t-oileán faoi chúram [Urras Nàiseanta na h-Alba] (http://www.nts.org.uk/Property/Iona/Learn/”National Trust – Iona”)(National Trust for Scotland) ó 1979. Tá cuid foirgneamh agus séadchomharthaí eaglasta eile faoi bhainistiú [Alba Aosmhor] [Historic Scotland]. Tá Comhthionól Í Iona Community, gluaiseacht éacúiméineach a cuireadh ar bun i nGlaschú in 1938 ina dtionóntaithe i compal na Mainistreach, mar a ndéanann siad adhradh agus mar a dtugann siad aíocht do chuairteoirí le linn an tsamhraidh.

Oileán Í

  • 7.1 Na hArdchrosa agus an Mhainistir

    Tháinig Colmcille go hOileán Í in 563 as Doire in Éirinn. De réir traidisiúin, bhí Colmcille ag iarraidh áit lena mhainistir a thógáil nach mbeadh aon radharc aige ar a thír dhúchais– agus ba dá bharr sin a roghnaigh sé Oileán Í. Bhí áit á lorg aige chomh maith ina bhféadfadh sé...

  • 7.2 Mainistir, Clabhstra agus Portmhúr

    Ba é an Vallum nó babhún an teorainn a bhí ag mainistir Cholmcille ar Oileán Í. Tá sé comhdhéanta de dhá chlaífort ar an dá thaobh de dhíog dhomhain. Tá an talamh ardaithe seo 335 méadar ar fhad agus 152 méadar ar leithead. Tagann ‘vallum’ ón fhocal Laidin a chiallaíonn...

  • 7.3 Teampall agus Reilig Odhráin

    Siúil ‘Sráid na Marbh’ ón Mhainistir go Teampall agus Reilig Odhráin. Úsáideadh an tslí oithrigh mheánaoise seo le haghaidh mórshiúlta sochraide chuig an reilig. Tá Teampall Odhráin ar an fhoirgneamh is sine ar Oileán Í. Tógadh é sa 12ú haois agus is féidir gur mar thuama teaghlaigh do chlann Dòmhnaill,...

  • 7.4 An Clochar/ An Eaglais Dhubh

    Thóg Raghnall mac Somhairle, Tiarna na nOileán an Eaglais Dhubh, thart ar an am céanna leis an Mhainistir Bheiniditeach – sa 13ú haois. Ba é a dheirfiúr Beathag an chéad bhanphrióir. Ba é Riail Agaistín a lean Beathag. Ba ar Oileán Í a bhí ceann amháin den dá chlochar Agaistineacha...

  • 7.5 Port nam Mairtear

    Tá Bagh na Naomh (Bá na Naomh) suite díreach ar an taobh ó dheas de lár an tsráidbhaile, taobh thall de Bhagh Rònain. Fuair sé a ainm i gcuimhne ar an 68 manach ó Oileán Í a mharaigh creachadóirí Lochlannacha in ionsaí a rinne siad ar an oileán in 806....

  • 7.6 Cnoc nan Aingeal

    Is talamh méith féaraigh ar a dtugtar Am Machair (machaire) é lár an oileáin. Lean an bóthar trasna an mhachair i dtreo geata. Díreach roimh an gheata ar thaobh na láimhe clé tá cnocán beag a dtugtar Cnoc na nAingeal air. De réir Adhamhnáin, beathaisnéisí Cholmcille, is é seo an...

  • 7.7 Bàgh Chaluim Chille

    Tháinig Colmcille go hOileán Í ó Earra-Ghàidheal in 563 mar a raibh cead á lorg aige mainistir a thógáil ar thalamh leis an chlann cheannasach – Dál Riada. Ó chósta Earra-Ghàidheal, is cosúil gur sheol sé feadh cósta Mhuile gur tháinig i dtír ar Oileán Í theas ag áit ar a dtugtar...

  • 7.8 An Cobhan Cùilteach

    Níl fágtha inniu de Chobhan Cùilteach ach dúshraith gharbh de bhothán ubhchruthach a bhí déanta as adhmad nó fóide. Tá aghaidh na slí isteach siar ó dheas leis an oiread de sholas an lae agus is féidir a fháil. I scéalta faoi bheatha Cholmcille, cuireann Adhamhnán, beathaisnéisí an naoimh, cuireann...

colmcille
FnaG
heritage-fund
BnaG